foto: Jaksuthep Teekul/shutterstock.com

Zespół naukowców z Wyższej Szkoły Medycznej w Białymstoku prowadzi badania nad nowym preparatem roślinnym, który ma wspomagać gojenie ran i owrzodzeń błon śluzowych.

Charakter problemu

Owrzodzenia błon śluzowych powstają częściej niż może się wydawać. Za ich rozwój odpowiadają zazwyczaj różne infekcje, niedobory żywieniowe oraz reakcje alergiczne, ale także radioterapia i niektóre farmakoterapie, jak np. doustne leki przeciwnowotworowe.

Stan zapalny związany z owrzodzeniem obejmuje niekiedy całą jamę ustną. Towarzyszą temu przykre objawy w rodzaju samoistnego pieczenia, podrażnień, uporczywego świądu oraz zaburzeń produkcji śliny. Ze względu na wysoki poziom unerwienia tych okolic, mogą występować silne dolegliwości bólowe, utrudnienie przyjmowania pożywienia i ograniczenie funkcji aparatu mowy. Jeżeli objawy nie pozwalają na utrzymanie prawidłowej higieny jamy ustnej, choroba może jeszcze bardziej przybrać na sile.

Dostępne aktualnie metody leczenia polegają głównie na aplikowaniu preparatów bakteriobójczych i przeciwbólowych na błony śluzowe. Nie przynoszą one jednak w pełni satysfakcjonujących rezultatów, ponadto często obserwuje się nawroty schorzenia. Dlatego problemem postanowił zająć się zespół naukowców z Białegostoku, który z powodzeniem opracował już preparat roślinny wspomagający gojenie powierzchownych uszkodzeń skóry.

Badania

Naukowcy postawili sobie za cel opracowanie środka przyspieszającego regenerację naruszonych błon śluzowych jamy ustnej. Głównym składnikiem aktywnym miał być ekstrakt ziołowy. W efekcie powstał roztwór zawierający alkohole alifatyczne i aromatyczne, kumaryny, olejki eteryczne, flawony, flawonoidy, glikozydy fenolowe oraz inne związki o silnym działaniu antyoksydacyjnym, antynowotworowym i przeciwzapalnym.

Aktualnie preparat pomyślnie przeszedł pierwsze testy na szczurach laboratoryjnych rasy Wistar. Naukowcy wywołali najpierw u gryzoni owrzodzenie jamy ustnej poprzez podanie na wewnętrzną stronę policzka kwasu octowego. Następnie leczono schorzenie za pomocą eksperymentalnego roztworu. Aplikację lekarstwa powtarzano aż do całkowitego zagojenia się ran.

Całą procedurę przeprowadzano w narkozie eterowej. Ponadto każdego dnia wykonywano makrofotografię powierzchni owrzodzeń i analizowano trwający proces regeneracji przy pomocy programu komputerowego. Było to niezbędne dla rzetelnej oceny dynamiki zachodzących zmian.

Na podstawie uzyskanych wyników można wnioskować, że opracowany przez naukowców środek rzeczywiście wykazuje działanie przeciwzapalne i przyspiesza gojenie się ran błony śluzowej u gryzoni. Skuteczność preparatu na bazie ziół dorównuje środkom dostępnym obecnie na rynku.